Hồng Nhung: “Tôi và bố giống như hai bệnh nhân thân thiết”

Ở thời điểm mà cả hai bố con đều đã đi qua những biến cố sức khỏe, diva Hồng Nhung càng cảm nhận rõ sự trôi dần của thời gian. Trong những câu chuyện cô kể về bố luôn đan xen những dòng ký ức tuổi thơ, lòng biết ơn và sự trân trọng những ngày tháng còn được ở bên gia đình.

Ba năm trở lại đây, đương nhiên, người ta vẫn nhắc đến Hồng Nhung như một giọng nữ nồng nàn chất Hà Nội, một trong bốn diva của Việt Nam, và cũng là một nghệ sĩ có sức bền hiếm có sau nhiều thập niên. Nhưng với riêng bản thân nữ ca sĩ, trên cả những ca ngợi về giọng hát hay sự nghiệp, khi đã đi qua một cơn bạo bệnh, điều Hồng Nhung nói nhiều hơn lại là thời gian, gia đình và những người mình yêu thương.

Cô kể khi trải qua bệnh tật, bản thân ý thức rõ hơn về sự hữu hạn của thời gian, về số lần mình còn được ở bên những người thân, nhất là khi bố cô giờ đây đã 86 tuổi.

Với những người thường xuyên cập nhật tin tức giải trí, mối quan hệ giữa Hồng Nhung và bố – dịch giả Lê Văn Viện, vốn không xa lạ. Ông hiện diện trong nhiều câu chuyện của cô, từ những ký ức tuổi thơ cho đến khi con gái lớn lên, thành danh và trải qua những biến cố. Vậy nên, việc Hồng Nhung lựa chọn đi qua những ngày khó khăn nhất (giai đoạn chống chọi với ung thư) mà không có bố bên cạnh khiến không ít người bất ngờ.

“Ông buồn lắm, chết lặng”, Hồng Nhung kể về cuộc điện thoại với bố sau khi ca phẫu thuật thành công.

Khi nói về bố, điều đầu tiên chị nghĩ đến là gì?

Có một hình ảnh rất đẹp mà tôi nhớ đến tận hôm nay. Đó là khi tôi năm tuổi, mặc bộ quần áo bằng vải lanh trắng, kiểu bà ba, do bà nội may, tóc cắt ngắn. Nếu là một đứa trẻ ngoan, đến chủ nhật tôi sẽ được bố cho đi công viên. Hình ảnh ấy in trong đầu tôi đến tận bây giờ, cùng cảm giác sung sướng khi được ăn kẹo bông ở vườn hoa.

Bố là một người cha, nhưng cũng là người thầy và người bạn đồng hành trong cuộc đời tôi. Ông từng dạy ở trường đại học nên có kiến thức rộng và khả năng sư phạm rất tốt. Nhưng hơi buồn cười là bố không phải người dẫn tôi vào nghệ thuật đâu. Ngược lại, ông là người cấm, không cho học nhạc, học đàn hay đi hát (cười).

Trước đây, tôi đọc được thông tin rằng bố chị đã lớn tuổi và thường xuyên phải nằm viện. Từ giai đoạn chị chăm sóc bố đến sau này, khi bản thân cũng bệnh nặng và được bố đồng hành, biên độ cảm xúc thay đổi thế nào?

Tôi tin những người có cha mẹ lớn tuổi như tôi đều mang nỗi lo canh cánh về tuổi già và bệnh tật.

Tôi có một người bạn thân từ cấp hai. Mỗi lần từ Hà Nội vào thăm ông, vừa nhìn thấy ông là bạn đã khóc, không kìm được nước mắt. Lâu mới gặp nên bạn nhận ra ngay sự thay đổi ở một người lớn tuổi, thấy ông khác đi quá nhiều nên rất xót xa. Còn tôi ở bên ông mỗi ngày nên nhìn sự thay đổi ấy theo cách khác. Chính những khoảnh khắc như vậy khiến tôi ý thức rõ bố vẫn đang khác đi theo thời gian.

Khi tôi bệnh nặng, đấy là một tin mà ngay cả người khỏe mạnh cũng có thể rụng rời, chứ đừng nói đến người cha đã 86 tuổi và có nhiều bệnh nền. Tôi hoàn toàn không nói gì với bố. Đến khi phẫu thuật thành công, tôi mới thú nhận bằng một giọng như không có chuyện gì.

Ông lặng đi, gần như không nói gì. Còn tôi cứ phải nói tíu tít như một con chim chích, vừa cười vừa nói. Về sau, ông gọi điện và bảo: “Bố rất buồn”. Chỉ một câu thế thôi nhưng rất nặng, như chì vậy.

Sau đó, mối quan hệ giữa hai bố con có thay đổi nhiều không?

Tôi nghĩ sau đấy, giữa hai bố con có sự cảm thông nhiều hơn. Cơ thể của cả hai đều có những vấn đề phải đối diện. Chuyện ấy phần nào kéo gần khoảng cách tuổi tác. Cảm giác rất lạ, giống như hai người bệnh hiểu và cảm thông với nhau.

Tôi cũng cảm nhận rất rõ sự đồng hành của bố. Ông là người hiểu biết nên thường gửi cho tôi những mẩu tin, tài liệu khác nhau. Hai bố con đọc sách rồi chia sẻ, hỏi thăm, trò chuyện. Có thể hình dung như trong một phòng bệnh có hai bệnh nhân nằm ở hai chiếc giường cạnh nhau và dần trở nên thân thiết.

Bố tôi cũng giống tôi, hay đúng hơn là tôi giống bố ở tính hài hước. Ông còn hài hước gấp đôi tôi. Hai bố con không thường nói chuyện theo cách quá nặng nề. Ông giúp tôi lạc quan hơn rất nhiều.

Được biết, trước đây bố chị cũng thường xuyên đồng hành cùng Tôm và Tép. Từ khi chăm sóc chị đến khi trở thành người dạy học cho các cháu, chị cảm thấy thế nào khi chứng kiến bố mình đồng hành cùng hai thế hệ trong gia đình?

Tôi vẫn giữ những tấm hình bố ngồi dạy hai cháu. Rất dễ thương. Ông nghiêm lắm nên các cháu nhìn cứ đơ cứng ra, có vẻ rất sợ. Nhưng bố cũng rất hài hước. Hồi ấy, ông giúp các cháu rất nhiều. Chỉ tiếc bây giờ sức khỏe đã yếu quá.

Với tôi ngày xưa cũng vậy. Bố là người bố nghiêm khắc nhất trên đời này. Hồi tôi ở Câu lạc bộ Thiếu nhi, mọi người còn dọa nhau: “Này, ngoan đi, không tao mách ông Viện bây giờ”. Ông nổi tiếng cả Nhà Văn hóa Thiếu nhi cơ mà (cười).

Nhưng khi lớn lên, tôi mới hiểu kỷ luật quan trọng thế nào. Không có kỷ luật thì khó làm được điều gì đến nơi đến chốn. Sự kỷ luật ấy theo tôi đến tận hôm nay. Tôi đã biểu diễn hơn 40 năm nhưng mọi người đều biết Hồng Nhung luôn đúng giờ, thậm chí thường đến sớm. Vì thế, khi làm việc với tôi, mọi người cũng có sự tin tưởng.

Bố đã ngoài 80 tuổi, còn chị cũng vừa trải qua một giai đoạn sức khỏe nhiều thử thách. Điều đó có khiến chị ý thức rõ hơn về quỹ thời gian của hai bố con?

Người trải qua bệnh ung thư, dù nặng hay nhẹ, đều có sự thay đổi. Tôi đọc nhiều bài về công nương Kate ở Anh vì cô ấy cũng từng mắc ung thư và cảm thấy rất đồng cảm.

Khi nhận một chẩn đoán nghiêm trọng như thế, ai cũng sợ hãi và hoang mang. Nhưng khi tôi chấp nhận rồi đi qua từng bước điều trị, những điều mở ra không phải tất cả đều tiêu cực. Nhân sinh quan của tôi thay đổi rất nhiều.

Lúc đó, tôi nghĩ nhiều về cái chết và triết lý của anh Trịnh Công Sơn, rằng đời sống thì hữu hạn mà tình yêu thì vô cùng. Tôi nhìn điều ấy qua một lăng kính khác và thấy sâu sắc hơn. Quỹ thời gian rất hữu hạn. Nhưng càng nhận ra điều đó, tôi lại càng yêu nhiều hơn. Sau này, khi lên sân khấu hát, mọi thứ trong tôi cũng thay đổi. Tôi nhận thấy rõ sự quý giá của thời gian đang sống và khoảng thời gian được chia sẻ với những người thân yêu, với bố và các con.

Đến hiện tại, điều lớn lao nhất bố đã để lại cho chị là gì?

Tôi và bố khá thân nhau. Nói thế nghe hơi buồn cười, vì bố với con thì ai chẳng thân. Nhưng tình thân giữa hai bố con hơi giống tình bạn. Hai người có thể tâm giao, nói chuyện đùa hay chơi trò chơi điện tử với nhau.

Các bác, bạn của bố hay những người quen đều nói: “Ôi, con này giống bố nó quá”, “Con này giống hệt bố”. Chắc mọi người nhìn thấy sự ảnh hưởng khá sâu sắc của bố lên tôi. Mọi người nói thì tôi mới biết, chứ bản thân chỉ thấy tôi là tôi thôi (cười). Mọi người bảo tôi giống bố từ cách ăn, cách nói, cách đi, cách đứng đến cách suy nghĩ, đối xử. Bố tôi còn hát rất hay nhé.

“Cha nào con nấy” có lẽ là cách hình dung đúng nhất. Tất cả những gì ở tôi bây giờ, theo một cách nào đó, đều có phần bố để lại. Sự ảnh hưởng ấy in lên người con theo cách chính người con có thể không nhận ra, nhưng những người xung quanh thì nhìn thấy rất rõ.

Có điều gì về bố mà mãi đến khi trưởng thành, chị mới thực sự hiểu được?

Tất cả những gì tôi đã làm và còn có thể làm cho bố đều xuất phát từ tình yêu và lòng biết ơn. Nhưng có lẽ mình cũng không bao giờ trả hết được công bố mẹ.

Trong xã hội hiện đại, giữa con cái và bố mẹ khó tránh khỏi khác biệt, thậm chí có lúc xung khắc. Với các bạn trẻ hôm nay, nhất là Gen Z, khoảng cách ấy có lẽ càng dễ xuất hiện.

Thôi, khúc này cho tôi dùng từ “chị Bống” nhé (cười). Chị Bống là một người đã đi trước các em một quãng đường, cũng từng trải qua những khác biệt, va chạm với bố. Đến khi nhìn lại, chị mới hiểu có những điều ngày trẻ mình chưa thể nhìn thấy hết.

Chị chỉ muốn nhắn các bạn trẻ rằng đôi khi hãy dừng lại một chút, nhìn về bố mẹ và nghĩ đến những điều họ đã âm thầm làm cho mình suốt bao năm. Đừng vì cuộc sống quá nhanh mà quên rằng thời gian bên bố mẹ là hữu hạn.